„Ja go rozumiem.”
„Ona taka jest, bo miała trudne dzieciństwo.”
„Nie chciał mnie zranić, on po prostu nie potrafi inaczej.”
Te zdania brzmią dojrzale, empatycznie, wręcz duchowo. I bardzo często są… pułapką.
Zrozumienie samo w sobie nie jest problemem. Problem zaczyna się wtedy, gdy „rozumienie” staje się zamiennikiem granic, ochroną przed konfliktem i sposobem na uniknięcie prawdy o tym, co czujesz.
Według Hawkinsa ego potrafi ukrywać się w najbardziej subtelnych formach. Jedną z nich jest właśnie nadmierna empatia. Ego mówi wtedy: „jeśli zrozumiem wszystko, nie będę musiała niczego zmieniać.”
Na mapie świadomości Hawkinsa „zrozumienie wszystkiego” często funkcjonuje na poziomach strachu, winy i dumy. Strachu przed odrzuceniem, winy za cudze emocje i dumy z bycia „bardziej świadomą”.
Zrozumienie bywa ucieczką od czucia. Zamiast dopuścić ból, złość czy rozczarowanie, umysł buduje narrację, która ma wszystko wytłumaczyć. Dzięki temu nie trzeba konfrontować się z faktem, że coś cię rani.
Empatia bez granic prowadzi do samopomijania. Zaczynasz tłumaczyć czyjeś zachowanie, jednocześnie unieważniając własne doświadczenie. To moment, w którym kontakt z sobą zaczyna się rozmywać.
Hawkins podkreślał, że prawda zawsze podnosi poziom świadomości. A prawda bywa prosta i niewygodna: „to mnie boli”, „to mi nie służy”, „nie zgadzam się na to.”
Zrozumienie nie wymaga pozostawania.
Zrozumienie nie oznacza zgody.
Zrozumienie nie zobowiązuje do poświęcenia siebie.
Kiedy mówisz „rozumiem”, ale w ciele czujesz napięcie, smutek lub złość, to znak, że zrozumienie zostało użyte jako tarcza. Ciało zawsze wie wcześniej niż umysł.
W pracy z podświadomością często wychodzi, że potrzeba „rozumienia wszystkiego” chroni przed dawnym doświadczeniem utraty miłości. To strategia dziecka, które nauczyło się, że jeśli będzie wystarczająco empatyczne, zostanie.
Na wyższych poziomach świadomości — od odwagi i akceptacji wzwyż — empatia nie niszczy granic. Jest spokojna, cicha i wolna. Nie musi niczego udowadniać ani usprawiedliwiać.
Dojrzała świadomość potrafi powiedzieć:
„Widzę twoją historię i jednocześnie wybieram siebie.”
To nie jest brak miłości.
To jest miłość bez ego.
Hawkins mówił, że współczucie bez przywiązania ma największą moc uzdrawiającą. Przywiązanie każe ci zostać. Współczucie pozwala odejść bez nienawiści.
Gdy puszczasz potrzebę rozumienia wszystkiego, pojawia się przestrzeń na coś nowego: klarowność. A w klarowności nie trzeba się tłumaczyć ani ratować.
Zrozumienie przestaje być obowiązkiem.
Staje się naturalnym efektem świadomości.
I wtedy możesz wreszcie być empatyczna również wobec siebie.